Serbest meslek vergi hesaplama aracımız, serbest meslek makbuzu (SMM) düzenlerken veya alırken hesaplamanız gereken tüm vergi kalemlerini (KDV, gelir vergisi stopajı, KDV tevkifatı) tek seferde hesaplar. Müşterinin ödeyeceği net tutarı, serbest meslek erbabının cebine giren rakamı ve müşterinin vergi dairesine yatıracağı vergileri ayrı ayrı gösterir. 2026 yılı güncel oranlarıyla çalışır.
Serbest Meslek Vergi Hesaplama
Serbest meslek makbuzu kesintilerini (KDV, gelir vergisi stopajı, KDV tevkifatı) hesaplayın; müşteriden tahsil edilecek tutar ve erbabın cebine giren net rakamı öğrenin.
Hesaplama Sonucu
Serbest Meslek Makbuzu Vergileri Nasıl Hesaplanır?
Serbest meslek erbabı (avukat, doktor, mali müşavir, mühendis, danışman, çevirmen vb.), verdiği hizmet karşılığında müşterisine serbest meslek makbuzu (SMM) düzenler. Bu makbuzda üç temel vergi kalemi yer alır:
- KDV (Katma Değer Vergisi): Hizmet bedeli üzerinden alınan vergi. Genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1.
- Gelir Vergisi Stopajı: Müşteri (alıcı) gelir/kurumlar vergisi mükellefi ise, ödediği hizmet bedelinden kesilerek serbest meslek erbabı adına vergi dairesine yatırılır. Standart oran %20, bazı hizmetler için %17.
- KDV Tevkifatı: Belirli hizmet gruplarında (hukuki danışmanlık, etüt-proje, yapım işleri vb.) KDV'nin bir kısmı müşteri tarafından doğrudan vergi dairesine yatırılır. 5/10, 7/10 veya 9/10 tevkifat oranları uygulanır.
Hesaplama Akışı
Araç, girdiğiniz brüt hizmet bedeli üzerinden aşağıdaki sıralı adımları uygular:
KDV = B × KDV oranı
KDV Tevkifatı = KDV × tevkifat oranı (5-10, 7-10, 9-10)
Tahsil Edilecek KDV = KDV − KDV Tevkifatı
Gelir Vergisi Stopajı = B × stopaj oranı
Müşterinin Ödeyeceği = B + Tahsil Edilecek KDV − Stopaj
Erbabın Cebine Giren = B − Stopaj
Müşterinin Devlete Yatıracağı = Stopaj + KDV Tevkifatı
2026 Güncel KDV Oranları
| KDV Oranı | Uygulandığı Hizmet Grupları |
|---|---|
| %20 (Genel) | Müşavirlik, avukatlık, danışmanlık, mühendislik hizmetleri, çeviri, grafik tasarım vb. |
| %10 (İndirimli) | Bazı sağlık hizmetleri, konaklama, otel, eğitim hizmetleri, yemek hizmetleri (belli koşullarda) |
| %1 (Temel) | Temel gıda ve belirli temel ürün/hizmetler |
| %0 (İstisna) | Eğitim kurumlarının bazı hizmetleri, ihracat, bazı sosyal hizmetler |
Gelir Vergisi Stopajı (GVK 94. Madde)
Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesi uyarınca, gerçek kişi serbest meslek erbabına yapılan ödemelerde alıcı (gelir/kurumlar vergisi mükellefi olması şartıyla) stopaj yapar:
| Stopaj Oranı | Durum |
|---|---|
| %20 | Serbest meslek kazançları için standart stopaj (avukat, doktor, danışman, mühendis, mali müşavir, SMMM, YMM vb.) |
| %17 | Bazı özel hizmet türleri (sınırlı kapsam, mevzuatta belirtilmiş durumlar) |
| %0 (Stopaj Yok) | Alıcı gelir vergisi mükellefi değilse (örneğin bireysel bir müşteri, ev hizmeti) stopaj kesilmez. Sadece KDV tahsil edilir. |
KDV Tevkifatı (İstisna Uygulama)
KDV Kanunu'nun 9. maddesi ve KDV Genel Uygulama Tebliği uyarınca belirli hizmet gruplarında KDV'nin bir kısmı müşteri tarafından doğrudan vergi dairesine yatırılır. Bu, serbest meslek erbabının tahsil ettiği KDV'yi azaltır (çünkü tevkif edilen kısmı erbab değil, müşteri öder):
| Tevkifat Oranı | Uygulandığı Hizmetler (Örnek) |
|---|---|
| 5/10 (%50) | Yapım işleri ve bu işlere ilişkin mühendislik-mimarlık hizmetleri (belli durumlar) |
| 7/10 (%70) | Etüt, plan-proje, danışmanlık, denetim vb. (sınırlı hizmet grupları) |
| 9/10 (%90) | Hukuki danışmanlık ve yargı kararlarına dayalı avukatlık hizmetleri (bazı durumlar) |
Örnek 1: Standart Danışmanlık (10.000 TL + %20 KDV + %20 Stopaj)
Senaryo: Bir yönetim danışmanı, bir şirkete 10.000 TL hizmet bedelli danışmanlık veriyor. Şirket kurumlar vergisi mükellefi.
• Brüt Hizmet Bedeli: 10.000 TL
• KDV (%20): 10.000 × 0,20 = 2.000 TL
• Gelir Vergisi Stopajı (%20): 10.000 × 0,20 = 2.000 TL
• Müşterinin Ödeyeceği Net: 10.000 + 2.000 − 2.000 = 10.000 TL
• Serbest Meslek Erbabının Cebi: 10.000 − 2.000 = 8.000 TL
• Müşterinin Vergi Dairesine Yatıracağı: 2.000 TL (stopaj)
Örnek 2: Bireysel Müşteri (Stopajsız, 8.000 TL + %20 KDV)
Senaryo: Bir psikolog, bireysel bir danışana 8.000 TL hizmet veriyor. Danışan gelir vergisi mükellefi değil — stopaj kesmez.
• Brüt Hizmet Bedeli: 8.000 TL
• KDV (%20): 1.600 TL
• Stopaj: 0 TL (bireysel müşteri stopaj kesmez)
• Müşteri Ödeyecek: 8.000 + 1.600 = 9.600 TL
• Erbabın Cebi: 8.000 TL (KDV devlete yatırılır)
Örnek 3: 9/10 KDV Tevkifatı (Avukatlık — 20.000 TL)
Senaryo: Bir avukat, bir kamu kurumuna 20.000 TL hizmet bedelli hukuki danışmanlık veriyor. 9/10 KDV tevkifatı ve %20 stopaj uygulanıyor.
• Brüt: 20.000 TL
• KDV (%20): 4.000 TL
• KDV Tevkifatı (9/10): 4.000 × 0,90 = 3.600 TL (müşteri doğrudan devlete öder)
• Tahsil Edilecek KDV: 4.000 − 3.600 = 400 TL
• Stopaj (%20): 4.000 TL
• Müşteri Ödeyecek: 20.000 + 400 − 4.000 = 16.400 TL
• Erbabın Cebi: 20.000 − 4.000 = 16.000 TL
• Müşterinin Devlete: 4.000 (stopaj) + 3.600 (tevkifat) = 7.600 TL
Makbuz Düzenlerken Dikkat Edilecek Hususlar
- Kim stopaj yapar? Sadece gelir/kurumlar vergisi mükellefi müşteriler. Bireysel son kullanıcı stopaj yapmaz.
- KDV tevkifatı opsiyonel değildir: Kapsamdaki hizmetlerde otomatik olarak uygulanmak zorundadır. Tebliğ ile belirlenir.
- Beyanname ve ödeme süreci: Müşteri, kestiği stopajı ve KDV tevkifatını aylık muhtasar ve prim hizmet beyannamesi ve KDV2 beyannamesi ile takip eden ayın 26. günü akşamına kadar vergi dairesine beyan edip öder.
- Serbest meslek erbabı defter tutma: Serbest meslek kazanç defterinde tüm makbuz kayıtları tutulur. Yıllık gelir vergisi beyannamesinde kesintiler mahsup edilir.
- SMM elektronik: Belirli meslek grupları için e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM) zorunludur. Kağıt makbuz yerine GİB sistemi üzerinden elektronik makbuz düzenlenir.
Özel Durumlar
Sık Yapılan Hatalar
- KDV hesabının brüt yerine brüt + KDV üzerinden yapılması (yanlış; KDV daima brüt üzerinden alınır).
- Stopajın KDV'nin içinden hesaplanması (yanlış; stopaj brüt hizmet bedeli üzerinden alınır, KDV'ye dahil değildir).
- Tevkifat oranının brüt üzerinden uygulanması (yanlış; tevkifat yalnızca KDV üzerinden hesaplanır).
- Bireysel müşteriye stopaj kesmek (yanlış; sadece kurumsal alıcılar stopaj yapar).
Sıkça Sorulan Sorular
Serbest meslek makbuzunda üç temel vergi kalemi yer alır: (1) KDV (Katma Değer Vergisi), hizmet bedeli üzerinden genel oranda %20 alınır, (2) Gelir Vergisi Stopajı, standart %20 oranında müşteri tarafından kesilip vergi dairesine yatırılır, (3) KDV Tevkifatı, bazı hizmet gruplarında (avukatlık, danışmanlık, yapım işleri) KDV'nin 5/10, 7/10 veya 9/10'u müşteri tarafından tevkif edilir.
Gelir vergisi stopajı yalnızca gelir veya kurumlar vergisi mükellefi alıcılar tarafından kesilir. Yani şirketler, kamu kurumları, ticari işletmeler serbest meslek erbabına ödeme yaparken stopaj keser. Bireysel (özel) müşteriler stopaj kesmez — onlar sadece KDV ödeler.
2026 yılında serbest meslek kazançlarından kesilen gelir vergisi stopajı standart oranı %20'dir. Bazı özel hizmet türlerinde %17 oranı uygulanır. Stopaj, brüt hizmet bedeli üzerinden hesaplanır (KDV'siz tutar üzerinden).
KDV tevkifatı, KDV Genel Uygulama Tebliği ile belirlenen hizmet gruplarında uygulanır. Başlıca örnekler: yapım işleri (5/10), etüt-plan-proje hizmetleri (7/10), bazı hukuki danışmanlık hizmetleri (9/10). Tevkif edilen KDV tutarını müşteri doğrudan vergi dairesine 2 nolu KDV beyannamesi ile yatırır.
Müşterinin ödeyeceği net tutar: Brüt Hizmet Bedeli + (KDV − KDV Tevkifatı) − Gelir Vergisi Stopajı. Örneğin 10.000 TL brüt, %20 KDV ve %20 stopaj durumunda: 10.000 + 2.000 − 2.000 = 10.000 TL müşteri öder. Erbabın cebine ise brüt − stopaj = 8.000 TL girer.
2022'den itibaren belirli meslek grupları ve ciro eşiği üzerindeki serbest meslek erbapları için e-Serbest Meslek Makbuzu (e-SMM) zorunludur. Avukatlar, mali müşavirler, doktorlar gibi meslek grupları ile belirli ciro eşiğini aşanlar GİB sistemi üzerinden elektronik makbuz düzenlemek zorundadır. Güncel kapsam için GİB duyurularını takip edin.